Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Набыць беларускія кнігі можна на сайце halijafy.by

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Настасін гай

   У вёсцы бываю рэдка. Нікога там з родных не засталося.
   У нашай хаце даўно жывуць чужыя людзі. Хата стаіць у самым садзе. Ля дарогі сад абсаджаны рабінамі. Вельмі любіла маці рабіну. Ні аднаму дрэву яна так не пакланялася, як гэтаму.
   Неяк восенню маці сказала мне: «Сынок, я ў лесе надта харошую рабінку напаткала. Сходзім, выкапаем яе».
   Назаўтра раніцою мы падаліся з маці ў лес. Выкапалі там рабінку, якая так спадабалася маці, і пасадзілі яе на рагу саду, каля самай хаты. Дрэўца прыжылося, і рабінка праз чатыры гады зрабілася сапраўднай прыгажуняй – стройная, крона пышная, кучаравая.
   На пачатку лета, калі рабіна апранула ярка-ружовы вэлюм, маці сядзела на ганку і слухала, як бзумкаюць у голлі дрэва чмялі і пчолы, як радасна і галасіста спяваюць птушкі.
   – Дрэвы, сынок, – гаварыла маці, – упрыгожваюць наша жыццё, дораць чалавеку радасць, робяць яго шчаслівейшым.
   Чалавек, які пры сваім жыцці не пасадзіў ніводнага дрэва, лічы, марна пражыў свой век.
   Я слухаў маці і моўчкі згаджаўся з ёй.
   Неяк нядаўна мне давялося пабываць у роднай вёсцы. Стаяла восень. З невясёлымі думкамі апынуўся ля сваёй хаты. Гаспадароў дома не было. Я ў сад. Яблыні стаялі зажураныя, стомленыя. Толькі рабіны, як тыя асілкі-дубы, цешыліся сваімі пышнымі пазалочанымі кронамі, голле якіх аж згіналася пад цяжарам ярка-ружовых гронак. Падышоў да яблыні, страсянуў яе, падабраў з пульхнай раллі дзве антонаўкі і паціху падаўся з саду.
   На аўтобусным прыпынку паглядзеў на расклад руху: аўтобус павінен быў з’явіцца праз дваццаць хвілін. Я прысеў на невялікую лавачку і пачаў чакаць.
   – Цётка Лявоніха! Дзе вы столькі грыбоў назбіралі! – раптам пачуў я тоненькі дзявочы галасок і павярнуў галаву.
   – У Настасіным гаі, Марынка...
   Я сціснуў рукамі галаву, прымусіў сябе супакоіцца. Але супакаенне не прыходзіла. Памяць уваскрашала цяжкія, самыя першыя пасляваенныя гады вясковага жыцця.
   Прыпомнілася, як у адзін з пасляваенных гадоў на збавенне людзям вельмі добра ўрадзілі грыбы. Поўнымі кошыкамі цягалі з лесу баравікі і падасінавікі, бралі лепшыя падбярозавікі. Сушылі, марынавалі і салілі іх, але і мянялі на хлеб. Вазілі прадаваць грыбы ажно ў Маладзечна. Кожны тыдзень насіла прадаваць грыбы ў гэты, для мяне тады яшчэ зусім незнаёмы горад і маці. Збывала на рынку грыбы, на выручаныя грошы купляла найперш некалькі буханак хлеба, яшчэ тое-сёе і зноў жа пехатою спяшалася назад. За дзень – семдзесят кіламетраў.
   У тую нядзельку маці таксама збіралася ў горад. Але вечарам да нас завітаў ляснік Базыль.
   – Знаю, Настася, што любіш лес, таму і прыйшоў да цябе, – сказаў ён, як толькі пераступіў парог хаты. I расказаў стары, без нагі, ляснік – дзядзька Базыль быў у партызанах, нагу яму перабіла нямецкая аўтаматная чарга, калі яны вярталіся з чыгункі, – што заўтра ў яго абход прывязуць многа бярозак-саджанцаў, а садзіць іх прыйдуць пакуль што ўсяго дзве жанчыны – Ліда Чарнецкая і Зося Сцепанюк...
   Маці адразу дакляравала, што яна прыйдзе садзіць маладыя бярозкі.
   – Мама, а як жа грыбы? – спытаў я.
   – Нічога, сынок, грыбы яшчэ будуць расці. Пачакаем да наступнай нядзелі. Як-небудзь абыдземся, а бярозкі трэба абавязкова пасадзіць, у першую чаргу...
   Пасадзіць бярозкі – адна справа, толькі пачатак. А вось вырасціць іх – куды цяжэй. Гэта добра разумела маці і таму два гады запар прыходзіла на палянку, даглядала іх, як малых дзетак.
   Бярозкі тыя раслі, з кожным годам дужэлі, але маці ўжо ніколі не забывалася пра іх. Людзі так і назвалі гэты бярозавы гай – Настасіным гаем.
   Калі аўтобус наблізіўся да матчынага гаю, я папрасіў шафёра спыніцца і ступіў на зямлю. Я глядзеў на стройныя, дужыя бярозы і як бы чуў жывую маці: «Чалавек, які пры сваім жыцці не пасадзіў ні аднаго дрэва, лічы, марна пражыў свой век, сынок ».
   «Мабыць, і памяці пасля сябе ніякай не пакінуў», – хацелася дабавіць мне да матчыных слоў.
(588 слоў)

Паводле Я. Галубовіча.

Похожие статьи:

ПераказыБаравічкі

ПераказыВеснавыя грыбы

ПераказыГрыбныя дажджы

ПераказыГрыбы ў павер’ях

ПераказыУ грыбы