Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Набыць беларускія кнігі можна на сайце halijafy.by

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Медзведзяня

   Ён быў тады маленькім цёплым камком – схаваеш у рукавіцу, – калі паявіўся на свет у бярлозе маці, вялікай бурай ласкавай мядзведзіцы, ад якой і зімою пахла – ён успомніць тыя пахі пасля і будзе памятаць увесь час! – мёдам, ягадамі, травой, грэчкай, птушкамі, мурашкамі, тухлаватым мясам, – усім тым, што яна ела на волі і што цяпер ён ссаў разам з цёплым густым салодкім малаком, якога ў маці для яго аднаго было ўволю.
   Не ведаў ён, што маці легла позна: доўга шукала ў пушчы зручнае месца і знайшла яго пад вялікім яловым вываратнем, у такім гушчары, што і камар летам не заляціць.
   Не ведаў ён, што і зіма была лютая, што недзе пасля Новага года вызверыўся мароз, не адпускаючы, і ноччу, страляючы па лесе, ён лез пад скуру з такім імпэтам, што яго грэла маці, прыціснуўшы мяккімі цёплымі лапамі да сябе, аж пакуль у бярлозе не стала цёпла – пайшоў снег, не сціхаючы ні днём ні ноччу. Снег зраўняў зямлю, закідаў усюды сляды, і можна было спакойна чакаць вясны.
   Але той раніцай, калі ў маленькай адтуліне ў бярлозе заіскрылася золатам сняжынка – даўно ўжо ў яго прарэзаліся вочы – і каля яе пажаўцеў іней – узышоўшы, праз густыя, цяжкія ад снегу яловыя лапкі прабілася калючае сонца, ён – яму было ўжо каля трох месяцаў – пачуў рэзкі пах дыму ад табакі – пачуў першы раз чалавека... Пачула і маці, але была спакойная – таўханула толькі: маўчаць!.. Трэба было вычакаць. Сабак не было чуваць, і маці думала, што бяда магла мінуць, абысці краем. А выскачыць на снег у такі мароз і апынуцца ў лесе між людзей і ваўкоў – нажыць яшчэ горшую бяду.
   Пасля ў лежбішча аднойчы зноў густа дыхнула дымам. Яго нёс вецер, выючы над галавой, рассыпаў па лесе са снежным свежым пылам, але яго можна было пачуць у бярлозе: мядзведжы нос не такое ўловіць. Яны не спалі, але не пакідалі бярлогі. Ён ціснуўся да маці, яна была наструненая, але спакойная: перачакаюць.
   Тады пачала ўжо грукаць зямля, як усё роўна кідалі з пня сосны; вецер часцей даносіў рокат і густы пах гару ад машын...
   Назаўтра зямля звінела, бразгала і грымела. Усё бліжэй і бліжэй... А яна, ягоная маці, старая мядзведзіца, ляжала і ляжала, прыціскаючы яго да сябе. А калі выскачыла, было позна – пабегла і сослепу ці з гарачкі лучыла пад гусеніцы.
   Калі ўсё адразу сціхла, ён згледзеў, што стаіць сярод лесу, а вакол людзі. Ідуць да бура-чырвонай плямы на снезе і да яго. Ціха-ціха ідуць, чуваць толькі, як скрыпіць у іх снег пад нагамі.
   Ён яшчэ хацеў уцячы, рвануць з гэтага людскога круга – хто дагоніць мядзведзя, калі ён пусціцца бегчы, хоць і малы, – але са страху – знайдзі каго больш палахлівага, чымся мядзведзь – ці па сваёй, можа, маладой дурноце – які ён яшчэ мядзведзь у тры месяцы – ён крутнуўся ў адзін бок, у другі і... замёр на месцы, прыліпшы да снегу, як да мацерынага жывата. Людзі доўга не чакалі: крычучы, яны накрылі яго адразу брызентам, пасля закруцілі ў яго – брызент пахнуў дымам ад табакі, хлебам, салёнай траской – ён не чуў такога паху – і панеслі. Як ён пішчаў, стрэпаючы лапамі па брызенце! Кінулі спачатку, відаць, у кабіну цягача, бо было горача, калі калыхала ў дарозе, пасля, мусіць, у кузаў машыны, як цяпер, бо стала раптам зноў холадна пад брызентам, свістаў адусюль калючы вецер і ныў падыспадам матор. Ён тады, малы, без маці, раптам супакоіўся: не хацелася ні пішчаць, ні драпаць лапамі брызент, і, калі яму зрабілі дзірку ў брызенце для носа, каб не задыхнуўся, і нехта смелы паднёс яму ў руцэ пад нос пячэнне, – ён нават на яго не глянуў...
(574 словы)
   
Паводле I. Пташнікава.

Похожие статьи:

Іван ПташнікаўІван Пташнікаў - Тартак

Іван ПташнікаўІван Пташнікаў - Пагоня

Іван ПташнікаўІван Пташнікаў - Алені - ГДЗ

Іван ПташнікаўІван Пташнікаў - Францужанкі

Іван ПташнікаўІван Пташнікаў - Найдорф