Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Пры выкарыстанні матэрыялаў сайта спасылка на karotkizmest.by абавязкова

Набыць беларускія кнігі можна на сайтах prastora.by і knihi.by.

Электронныя версіі беларускіх кніг на сайце kniharnia.by

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Ідыёма

Кнопка отправить на печать

   Ідыёма (грэч. idioma — своеасаблівы выраз) — уласцівае пэўнай мове непадзельнае словазлучэнне, значэнне якога не супадае са значэннем асобных слоў, што складаюць яго (даць лататы, пагрэць рукі, выскаляць зубы, гнуцца ў крук).
   Для паэзіі характэрна шырокае выкарыстанне ідыяматычных выразаў з рознымі стылістычнымі мэтамі. Па сваёй якасці да тропаў набліжаецца такі стылістычны прыём, калі ідыёмам вяртаецца іх прамое значэнне, т. зв. рэалізацыя метафары. Напрыклад:

 

Мая хата з краю.
Таму ў яе першыя грукаюць
Вятры, збіўшыся з дарогі,
Хмары, снежныя і дажджлівыя.
(Максім Танк. «Хата з краю»)


Сняданне позніцца трошку.
Садзіцца поплеч развага...
Да капусты —
«бульба ў панчошках».
Не спяшаючыся разуваю.

(Рыгор Барадулін. «Вяртанне ў першы снег»)


   Магчыма, што заключны вобраз «Чую ў цішы, як расце трава» верша Максіма Багдановіча «Цёплы вечар, ціхі вецер, свежы стог...» — гэта не што іншае, як «ажыўленне» польскага фразеалагізма Słysze jak trawa rośnie — быць вельмі асвядомленым, дасведчаным у чым-небудзь.
   Прыём рэалізацыі метафары ляжыць у аснове ўсяго верша Уладзіміра Караткевіча «Заяц варыць піва», дзе даецца паэтычнае вытлумачэнне гэтай ідыёме.
   Нярэдка яскравы вобраз узнікае ў выніку замены аднаго са слоў-кампанентаў ідыёмы другім, парушэння звычайнага парадку слоў ці дапаўнення ідыёмы новым словам: «А там і да рыфмы — пяром падаць...», «Певень... махнуў крылом на слепату курыную» (Васіль Зуёнак), «Ніхто ніколі тут ад раўнадушша // Не апускаў ні сэрца, ні вачэй» (Яўгенія Янішчыц), «Неяк вадзяных спраў майстар // На кватэру завітаў», «Праз час каторы, вельмі хутка Машына-спец прыйшла па іх» (I. Курбека).