Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Пры выкарыстанні матэрыялаў сайта спасылка на karotkizmest.by абавязкова

Набыць беларускія кнігі можна на сайтах prastora.by і knihi.by.

Электронныя версіі беларускіх кніг на сайце kniharnia.by, для дзетак chitaemdetyam.com

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Пажачкі

Кнопка отправить на печать

   На Вялікдзень у дзяцей было столькі радасці, што і сёння цяпло тых дзён не астыла, не згасла, не згінула.
   Перш-наперш дзеці да ўсходу сонца беглі на пагорак, каб пабачыць, як на Вялікдзень «танцуе» сонейка. Дарослыя гэтага не рабілі, бо ведалі, што так яно «танцуе» кожны дзень. Дзеці ж у гэта верылі шчыра, і таму свята набывала ўжо зранку асаблівую, таямнічую прыгажосць.
   Найгалоўнейшая для дзяцей справа святога дня – біцца ў яйкі. Колькі піску, колькі крыку, колькі рогату і спрэчак! Кожнаму ж хочацца перамагчы і забраць сабе пабітае яйка. Азарт! Некаторым вельмі не шанцавала, і тады яны куляй ляцелі дамоў і прасілі ў мамы яшчэ фарбаваных яек, бо ўшчэнт прайграліся. Старэйшыя хлопцы часта хітравалі з намі, малымі: непрыкметна падстаўлялі сустаў пальца пад удар, і ўжо нікому нічога не дакажаш, хоць тут расплачся, даводзілася аддаваць яйка.
   Неяк аб’явіўся ў нас зусім непераможны хлопец, пабіў усіх без разбору, нагроб цэлыя кішэні яек. Стаім усе з пустымі рукамі, ледзь не плачам. Як потым высветлілася, у гэтага хлопца было драўлянае яйка, якое па-майстэрску зрабіў яго тата, пафарбаваў і даў сыну. Больш з ім ніхто ніколі не гуляў у яйкі, хоць ён і прасіў-маліў, ледзь не плакаў.
   Больш інтэлігентна гулялі ў яйкі дзяўчынкі. Яны рабілі з пясочку пагорачкі і па чарзе скочвалі яйкі ўніз. Яйка коціцца няроўна: то нечакана ўлева зверне, то ўправа крутнецца. Тая дзяўчынка, чыё яйка ўдарыць іншае, і перамагае. Цікава, ажно дух займае! Калі-нікалі і меншыя далучаліся да дзяўчынак.
   Быў і яшчэ адзін абавязковы для дзяцей рытуал – пажачкі. Кожнае дзіця на Вялікдзень павінна было зайсці ва ўсе хаты ў вёсцы па фарбаваныя яйкі. Ніхто, зразумела, малых у карак не гнаў, можна было і не ісці. Але каму ж не хочацца мець як мага больш прыгожых яек! Гэта ж цэлае багацце! Сапраўды, носішся як курыца з яйкам.
   Дарослыя пра пажачкі ведалі, таму прыкідвалі, колькі дзяцей у вёсцы, каб кожнаму хапіла яек. Заскочыш да каго-небудзь у хату, шмарганеш носам і абавязкова, як вучылі бацькі, скажаш:
   – Хрыстос уваскрос!
   А потым, каб атрымаць ад гаспадароў яйка, неабходна было яшчэ дадаць:
   – Не дасі яечка – здохне авечка!
   Карацей, за яйка трэба і «папрацаваць».
   Я быў вельмі ціхі, сціплы, сарамлівы, ды і гадкоў мне было, можа, з пяць усяго. Заходзіў у чужыя хаты і стаяў ціхенька ля парога, апусціўшы нізка галаву. Дарослыя разумелі, які з мяне «аратар», і давалі яйка, не дамагаючыся ад мяне прывітальных слоў.
   Заскочыў я гэтак да суседзяў і стаю нерухома.
   – А што трэба сказаць? – пытаюцца ў мяне гаспадары.
   Я сціснуўся ў камячок, як спружына, і маўчу.
   – Не хочаш гаварыць – не атрымаеш яйка!
   Кінуўся я ў дзверы, выскачыў на двор ды паляцеў, а мне ўслед крычаць:
   – Куды ты? Пастой! На яйка!
   А мой і след прастыў...
   Дарэмна я тады пакрыўдзіўся. Людзі ж хацелі пачуць ад дзіцяці святочныя прыказкі.
(451 слова)

Паводле С. Давідовіча.