Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Набыць беларускія кнігі можна на сайце halijafy.by ці на сайце oz.by

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Апякунка Беларусі

Кнопка отправить на печать

   У гісторыі кожнага народа ёсць імёны, якія складаюць яму вечны гонар і славу. Гэта тыя людзі, якія сваё жыццё і дзейнасць прысвяцілі роднай Айчыне, сваім землякам. Гэтыя імёны выступаюць духоўным скарбам нацыі. У беларусаў гэта Ефрасіння Полацкая – кананізаваная святая. Яе свецкае імя – Прадслава. Нарадзілася яна ў старажытным Полацку каля 1104 года ў сям’і малодшага сына Усяслава Чарадзея. Яе маці была дачкой кіеўскага князя Уладзіміра Манамаха. Сваякамі Прадславы былі высокія князі з Кіева, Турава. У дзяцінстве яе выхаваннем займаліся высокаадукаваныя духоўныя асобы. Яны далі маладой князёўне найлепшую тагачасную адукацыю.
   Прадслава была вельмі разумнай і прыгожай. Калі ёй споўнілася ўсяго дванаццаць гадоў, да яе сталі засылаць багатых сватоў. Бацькі вырашылі аддаць дзяўчыну замуж. Аднак у сэрцы Прадславы жыло вялікае, шчырае жаданне служыць людзям. Яна адмовілася ад шлюбу і пайшла ў манастыр. Яе бацькам нічога не заставалася, як змірыцца з выбарам любімай дачкі. Пасля абраду пастрыжэння ў манашкі Прадславу назвалі Ефрасінняй. Яна пасялілася ў келлі Сафійскага сабора. У манастыры дзяўчына шчыра малілася, старанна перапісвала кнігі. Прыбытак ад продажу кніг аддавала ўсім тым, хто быў у вялікай нястачы.
   Ефрасіння заснавала славуты жаночы манастыр, які стаў вядомым цэнтрам духоўнай культуры і асветы. Сцены храма былі распісаны ўнікальнымі фрэскамі, што ўвабралі багатыя народныя традыцыі. I сёння яны з’яўляюцца шэдэўрам сапраўднага жывапісу.
   Чаму Ефрасіння шмат увагі надавала храмам? Справа ў тым, што для Ефрасінні і яе сучаснікаў храмы былі вобразамі і мадэлямі сусвету. У іх увасабляліся ідэалы высокага хараства і гармоніі. Невыпадкова князёўна была і фундатаркай будаўніцтва Спасаўскага сабора. Нястомна збіраючы вакол сябе таленты, Ефрасіння Полацкая стала першай мецэнаткай.
   Ефрасіння заказала ў майстра Лазара Богшы крыж, які быў зроблены з залатых пласцінак, упрыгожаных дарагімі, каштоўнымі камянямі. Гэты крыж стаў славутым помнікам старажытнага беларускага пісьменства. На яго бакавых пласцінках быў змешчаны запавет нябеснай апякункі.
   Аўтарытэт Ефрасінні быў вельмі высокі. З яе парадамі, просьбамі, наказамі лічыліся полацкія князі і веча.
   Ефрасіння вырашыла здзейсніць паломніцтва ў Святую зямлю. Яна адправілася ў Іерусалім. Яе ганарова прымалі на Святой зямлі. Вестка пра яе высокую духоўную дзейнасць разнеслася далёка за межы Полацкага княства. Аднак пасля доўгага цяжкога падарожжа Ефрасіння захварэла і праз 24 дні памерла. Яе пахавалі недалёка ад Іерусаліма, у манастыры. Праваслаўныя манахі вывезлі пазней раку з мошчамі Ефрасінні і перапахавалі ў Кіеўскім манастыры. Там мошчы святой знаходзіліся каля сямісот гадоў.
   Жыхары Полаччыны не раз хадайнічалі аб пераносе мошчаў нябеснай заступніцы ў Полацк. Імператар Мікалай II даў згоду на перанос святыні ў родныя мясціны. У пачатку дваццатага стагоддзя мошчы святой перавезены ў Полацкі манастыр, дзе захоўваюцца і зараз. Ім ідуць і ідуць пакланіцца вернікі. Яны просяць заступніцтва і шчасця.
   Ефрасіння Полацкая стала першай жанчынай, прылічанай да святых. Яна прызнана нябеснай апякункай Беларусі. Праз шмат гадоў беларусы ўспамінаюць сваю славутую зямлячку з вялікай павагай. Зробленае Ефрасінняй Полацкай шануецца ў народзе як неацэнны духоўны скарб.
(453 словы)

Паводле А. Аляксеева.