Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Пры выкарыстанні матэрыялаў сайта спасылка на karotkizmest.by абавязкова

Набыць беларускія кнігі можна на сайтах prastora.by і knihi.by.

Электронныя версіі беларускіх кніг на сайце kniharnia.by

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Яўгенія Янішчыц

Кнопка отправить на печать

   Яўгенія Янішчыц нарадзілася 20 лістапада 1948 года ў вёсцы Рудка Пінскага раёна Брэсцкай вобласці ў сялянскай сям’i. Маці – Марыя Андрэеўна, бацька – Іосіф Сцяпанавіч працавалі ў калгасе.
   У 1955 годзе Яўгенія пайшла ў першы клас Рудкаўскай пачатковай школы, у 4 класе напісала свой першы верш і прысвяціла яго маці. Пасля заканчэння Рудкаўскай пачатковай школы Жэня вучыцца ў Мерчыцкай васьмігодцы. У снежні 1962 года ў раённай газеце «Палеская праўда» з'явіліся першыя друкаваныя творы Жэні.
   1 верасня 1963 Яўгенія прыйшла ў 9 клас Парэцкай сярэдняй школы. У гэтым жа годзе яна напісала свой першы рукапісны зборнік вершаў «Першыя россыпы». Яе вершы друкуюцца ў раённай газеце і рэспубліканскіх выданнях. Яўгенія Янішчыц становіцца гонарам школы і сваёй “малой радзімы”.
   У 1966 Яўгенія закончыла 11 класаў Парэцкай сярэдняй школы і ў жніўні паступіла на аддзяленне беларускай мовы і літаратуры БДУ. З 21 кастрычніка 1969 Яўгенія пачала друкаваць свае вершы амаль што ў кожным выпуску газеты «Беларускі універсітэт».
   У 1969 годзе Яўгенія Янішчыц прымала ўдзел ва Усесаюзнай нарадзе маладых паэтаў і пісьменнікаў у Маскве.
   У 1970 годзе выйшаў першы зборнік «Снежныя грамніцы». У гэтым жа годзе Яўгенія Янішчыц стала дыпламантам беларускага фестывалю творчасці маладых.
   У 1971 годзе Яўгенію прынялі ў Саюз пісьменнікаў Беларусі. У гэтым жа годзе Я. Янішчыц заканчвае ўніверсітэт, працуе загадчыцай бібліятэкі ЦК ЛКСМБ (Цэнтральнага Камітэта Ленінскага Камуністычнага саюза моладзі Беларусі). Выходзіць замуж за беларускага паэта Сяргея Панізніка, тады вайскоўца, і маладыя едуць у Чэхаславаччыну. Сяргей працуе ваенным карэспандэнтам, а Жэня ўладкоўваецца на працу ў бібліятэку адной з воінскіх часцей. Праз год Яўгенія вяртаецца на радзіму. 14 лістапада 1972 года яна стала маці – нарадзіла сына Андрэя. З 1974-1976 на творчай працы.
   У 1974 годзе выходзіць кніга «Дзень вечаровы», за якую Яўгенія Янішчыц атрымала прэмію Ленінскага камсамола Беларусі ў 1978 годзе.
   З 1976 літкансультант у рэдакцыі «Сельской газеты». З 1983 года – загадчык аддзела паэзіі часопіса «Маладосць».
   Асабістае жыццё Я. Янішчыц складвалася няўдала. Пасля разводу жыла адна, выхоўвала сына, сумленна несла грамадскія нагрузкі. Творчая кар’ера, не ў прыклад асабістага жыцця, складвалася паспяхова. Яўгенія Янішчыц – дэпутат райсавета Савецкага раёна Мінска, член праўлення і прэзідыума Саюза Пісьменнікаў Беларусі.
   У 1981 прымала ўдзел у рабоце Генеральнай Асамблеі ААН.
   У 1978 годзе выходзіць кніга «Ясельда».
   У 1980 годзе выходзіць кніга «На беразе пляча».
   У 1983 годзе выходзіць кніга «Пара любові і жалю», за якую атрымала дзяржаўную прэмію ў 1986.
   У 1987 годзе выйшаў зборнік паэзіі «Каліна зімы».
   Таксама выдала кнігу выбранай лірыкі «У шуме жытняга святла».
   Свае карэспандэнцыі падпісвала псеўданімамі Ж. Заметкіна, Е. Іосіфава, Ясяльдзянка. Вершы яе змяшчаліся ў часопісах «Маладосць», «Беларусь», «Нёман», «Молодая гвардия», «Дружба народов», «Огонёк», газетах «Литературная Россия», «Литературная газета», альманаху «Поэзия», штогодніку «Дзень паэзіі», калектыўных зборніках БДУ і Гамбургскага Педагагічнага Інстытута, у анталогіі маладой беларускай паэзіі ва Украіне.
   Радзіма, Беларусь, дзяцінства – вось тыя крыніцы, якія поўнілі лірыку Яўгеніі Янішчыц духоўнай энергіяй. Яе вершы, прысвечаныя маці, бацьку, сыну, – гэта старонка не толькі асабістай біяграфіі, але і лірычнай хронікі, гісторыі беларускага народа.
   Мысленне, асабліва ў сталай лірыцы паэткі, вызначаецца філасофскім роздумам над часам і прасторай, імгненнем і вечнасцю, жыццём і смерцю. Стан душы лірычнай гераіні выяўляецца праз дыялектычную ўзаемазалежнасць такіх эмацыянальных катэгорый, як любоў і боль, шчасце і адчай, радасць і журба, святло і цемра.
   У роздумах пра бацькоўскі край, лёс землякоў і аднавяскоўцаў, пра гераічнае мінулае і сучаснасць адчуваецца высокая чалавечая годнасць, павага да людзей. Адной з лепшых старонак беларускай паэзіі стала інтымная лірыка Яўгеніі Янішчыц. У ёй найбольш выразна раскрылася незвычайнае духоўнае святло чалавечай і творчай асобы. Выяўленне душэўнага стану гераіні, яе сямейнай неўладкаванасці адбіліся ў паэме «Акно ў дождж».
   Справы вясковых працаўнікоў шырока паказаны ў паэме «Ягадны хутар», якая вызначаецца спалучэннем верша і вершаванай прозы ў выглядзе лістоў да маці, дзядзькі Арцёма, стрыечнага брата. Сучаснай вёсцы прысвечана і «Зорная паэма». Паэтыка Я. Янішчыц шчодра ўвабрала ў сябе разнастайныя мастацкія прыёмы і сродкі народнай вуснапаэтычнай творчасці. Тропы вывераны жыццёвай логікай і нясуць на сабе адбітак неардынарнасці паэтычнага мыслення. Вобразы каліны, шыпшыны і іншых пераўтвараюцца, у розных варыяцыях выяўляючы тонкія адценні душэўнага стану гераіні.
   Таксама Яўгенія Янішчыц пісала апавяданні, выступала ў друку з артыкуламі, рэцэнзіямі. Некаторыя творы паэткі (у тым ліку незакончаная паэма «Галалёд») былі надрукаваны пасмяротна ("Полымя". 1993. № 5).
   Вершы Я. Янішчыц перакладзены на ангельскую, балгарскую, іспанскую, нямецкую, польскую, рускую, украінскую мовы. На словы паэткі кампазітары Р. Давыдаў, Ю. Семяняка, М. Юрко і інш. напісалі песні.
   У апошнія гады жыла адна, выхоўвала сына. Друкавалася ў вядучых літаратурных выданнях не толькі сваёй краіны, але і за яе межамі.
   25 лістапада 1988 года трагічна загінула. Пахавана на Усходніх могілках у Мінску.

Комментарии (0)

Нет комментариев. Ваш будет первым!