Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Пры выкарыстанні матэрыялаў сайта спасылка на karotkizmest.by абавязкова

Набыць беларускія кнігі можна на сайтах prastora.by і knihi.by.

Электронныя версіі беларускіх кніг на сайце kniharnia.by

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Уладзімір Хадыка

Кнопка отправить на печать

   Паэт Уладзімір Хадыка нарадзіўся 21 снежня 1904 года (3 студзеня 1905 года) ў вёсцы Цітва Ігуменскага павета Мінскай губерні (цяпер Пухавіцкі раён Мінскай вобласці) у сялянскай сям’і, у якой было 9 дзяцей. Пазней Хадыкі перабраліся ў мястэчка Дудзічы, радзіму бацькі. Уладзімір Хадыка скончыў Дудзіцкую школу, агульнаадукацыйныя курсы ў Мінску (1923), працаваў настаўнікам пачатковых класаў. Пасля службы ў арміі (1926-1927) быў сакратаром Дудзіцкага сельсавета, арганізаваў там літаратурны гурток, мастацкую самадзейнасць. Сам увайшоў у літаратурнае аб’яднанне «Маладняк», удзельнічаў у яго першым з’ездзе (лістапад 1925).
   З 1926 года вершы маладога паэта пастаянна друкуюцца ў рэспубліканскіх газетах і часопісах. У гэтым жа годзе выйшаў яго першы зборнік паэзіі «Суніцы», вершы якога прасякнуты радасцю жыцця, светлымі пачуццямі любові да радзімы, душэўнай узнёсласцю.
   У паэзіі Уладзіміра Хадыкі, як адзначаў Варлен Бечык, «найперш важна і дорага для нас паэтава шчырасць, маральная чысціня, душэўная сама-аддача і нават ахвярнасць, з якімі ён шукае, знаходзіць і абараняе свае жыццёвыя і творчыя прынцыпы, грамадскія і эстэтычныя ідэалы. Вершы паэта насычаны перажываннямі, у якіх рознабакова адбіліся і яго ўласныя няспынныя пошукі і хістанні, і сама рэчаіснасць, што паклікала паэта да творчасці, – зменлівая, складаная, супярэчлівая...».
   З асаблівай цеплынёй і павагай ставіўся да Уладзіміра Хадыкі Янка Купала, які заўсёды падтрымліваў маладыя таленты. Захавалася яго жартоўная эпіграма «Валодзю Хадыку» (1934):

Хадыка хадыкае,
дыбае,
Сто вершаў задумністых
выбаяў...


   У адказ Янку Купалу малады паэт напісаў верш «Ад сэрца»:

 

Я рад зразумелым быць свету.
Дзе даль ледзяная адтала...
А што не ўдалося дагэтуль, –
Прабачце мне, Янка Купала...


   Многае не ўдалося здзейсніць паэту за сваё кароткае жыццё. Яго творчы разбег быў спынены на самым пачатку. Аднак і тады яго вершамі захапляліся не толькі шматлікія слухачы, перад якімі даводзілася паэту выступаць у многіх паездках па краіне. Незвычайны паэтычны талент у Хадыку заўважыў і вядомы рускі паэт М. Асееў які ў сваім выступленні на трэцім пленуме праўлення СП СССР, што адбыўся ў Мінску ў лютым 1936 года, гаворачы пра набыткі савецкай паэзіі, высока ацаніў мастацкія пошукі маладога беларускага паэта. Гэта была вялікая маральная падтрымка Уладзіміру Хадыку, які з канца 1920-х гадоў, як і многія іншыя беларускія паэты, абвінавачваўся крытыкамі-вульгарызатарамі ў «ідэалагічных хібах» і буржуазным нацыяналізме. Але ўсё ж нядобрыя прадчуванні не пакідалі паэта:

 

Ўзнімае ноч свой чорны вэлюм
Перад вянком маіх трывог...


   Уладзімір Хадыка паспеў выдаць толькі тры зборнікі вершаў – «Суніцы» (1926), «Выбраныя вершы» (1932) і «Радасны будзень» (1935), а таксама перакласці і апублікаваць на беларускай мове творы рускіх пісьменнікаў У. Бахмецьева, М. Горкага, М. Шолахава (раман «Ціхі Дон»),
   26 лістапада 1936 года Уладзімір Хадыка быў арыштаваны органамі НКУС і асуджаны на 10 гадоў зняволення. Яго выслалі спачатку ў канцлагер «Нова-Іванаўка» Кемераўскай вобласці, потым у каменяломні Новасібірскай вобласці. Станіслаў Шушкевіч, які разам з ім адбываў высылку, расказаў у сваіх успамінах пра жудасны канец Уладзіміра Хадыкі, які загінуў 1 ліпеня 1940 года, раздушаны каменнай глыбай. Было тады яму толькі 35 гадоў.


Крыніца: Расстраляная літаратура: творы беларускіх пісьменнікаў, загубленых карнымі органамі бальшавіцкай улады / уклад. Л. Савік, М. Скоблы, К. Цвіркі, прадм. А. Сідарэвіча, камент. М. Скоблы, К. Цвіркі. – Мінск: Кнігазбор, 2008. – 696 с. [8] с.: іл. – («Беларускі кнігазбор»: Серыя 1. Мастацкая літаратура).

Комментарии (0)

Нет комментариев. Ваш будет первым!