Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Пры выкарыстанні матэрыялаў сайта спасылка на karotkizmest.by абавязкова

Набыць беларускія кнігі можна на сайтах prastora.by і knihi.by.

Электронныя версіі беларускіх кніг на сайце kniharnia.by, для дзетак chitaemdetyam.com

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Ян Баршчэўскі - Бунт хлопаў

Кнопка отправить на печать

Як французская сіла
Із-за Дзвіны наступіла,
Нам стала карціць,
Штоб парадак прыўраціць.

Аднака ж сядзелі ціха.
Аж тут прыносіць ліха
Французаў у наш двор —
I ну-тка дзелаць збор.

Клеці паразбівалі,
Паноў нашых сагналі,
Нас казалі пазбіраць
I гарэлку піць і браць.

Французы нас пахвалялі,
Аб нашым краі пыталі
I на мігі нас прасілі,
Каб мы з імі двор лупілі.

I мы доўга там гулялі,
Што хацелі, пілі, бралі...

Той браў плацце на вяроўку,
Чым абшыць жонцы шнуроўку,
Цыны, медзі, колькі мог,
Чым абліць дуду і рог...

Іншы быдла занімае,
Другі адзенне хапае,
Іншы толькі есць і п’е,
Другі шабляй куры б’е.

Калі ўжо так гуляюць,
Пачулі: з пушак страляюць.
«Галён! галён!»1 — закрычалі
I ўсе з двору высыпалі.

У Клясціцах2, а дзве мілі,
Крывавую вайну чынілі.

Як французы выйшлі, самі
Мужыкі былі панамі.
I калі так пагулялі,
Раду сабе укладалі.

Першы Мінка сеў за стол,
Ў куты глядзіць, як сакол,
На крэсле, дзе сядзеў пан, —
Пуза, як барабан.

А ногі як разапнець,
Хоць з калёсамі праедзь.

«Помню я тыя векі,
Як жылі паноў прэдкі:
Нас у рэкруты не бралі.
Ах, што за паны бывалі!

Хоць на лбе валос і нет,
Ды ўжо ж вусы на ўвесь свет!
Два рукавы мелі красных
I яшчэ два ззаду запасных.

З адной палы ў тых паноў
Семера б пашыў штаноў!
А гэтыя і нас паелі,
I самі ўжо згалелі.

Полы сабе паабразалі,
Хвасты ззаду паадсякалі,
I цяпер ужо усякай
Кусай ззаду...

Прыйдзеш у двор, баішся,
Пакуль к пану збліжышся,
Доўга га лаву скрабеш.

Яшчэ гэта не канец:
Палажы ж на стол яец.
I тут яшчэ страх бярэць
Ждаць, што пан запяець...

Калі прапусціш хоць дзень,
Дадуць — як у берасцень!..
Хай мне хоць паб’юць штаны,
Ды ўжо ж не будуць паны!..

Гэй, каб нам быць весялей!
Гэй, каб нам быць пасмялей!
Пойдзем, братцы, ў кабачок,
Вып’ем гарэлкі кручок.

Водка крэпка, мера спора,
Будзем піць, забудзем гора,
Братцы, як у добры год,
Завядзём тут карагод.

Пойдзем ад хаты да хаты,
Ці галыш хто, ці багаты;
Калі будзе весяло,
К нам збярэцца ўсё сяло...

Пілі бацькі і дзяды,
I мы ступім у іх сляды:
Яны гора не знавалі,
Гарэлку добра сцябалі.

Чалом, Грышка! Чалом,  Дзёма!
Чалом, Кузьма! Заві Пахома!
Чаго яшчэ будзем чакаць?
Пара гарэлку піць, скакаць.

Памаўчы лепш, не сварыся,
З намі йдзі скакаць, Марыся!
Замаўчы й ты, Селівон!
Не замоўчыш, пойдзеш вон!»

Дзядзька сядзіць, піпку курыць,
П’е гарэлку, вачмі жмурыць,
А дзядзіна не ўважае,
Цалком чарачкі глытае.

Саўка скача, піша, пыша,
Умарыўся, ледзьве дыша.
Барыс — строгі целялёг,
Упіўшыся, пад лаўку лёг.

На ліха вось тут аканом
Уляцеў, награнуў з бізуном...
Рассыпалісь нашы розна,
Куды папала, куды можна.

Адзін схаваўся быў пад стол,
Яго аконам — за хахол.

Відзіць Мінка, што тут худа!..
Абярнуўся туды-сюды,
Бедны, наўцёкі дзярэ:

А куды відзіць — туды бярэ...


1. Хадзем, хадзем (франц.);
2. Клясціцы – вёска ў цяперашнім Расонскім раёне (Віцебшчына). Тут летам 1812 г. 25-тысячны корпус рускага войска на чале з генералам Вітгенштэйнам разбіў 40-тысячны французскі корпус маршала Удзіно.

 

Крыніца: Літаратура Беларусі ХІХ стагоддзя: анталогія / укладальнікі: К. А. Цвірка, І. С. Шпакоўскі, К. У. Антановіч — Мінск: Беларуская навука, 2013. — 862 с.

Комментарии (0)

Нет комментариев. Ваш будет первым!