Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Набыць беларускія кнігі можна на сайце halijafy.by

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Янка Сіпакоў - Хлеб

Кнопка отправить на печать

Чэшская балада. Дахрысціянскія часы


Як палохаць сталі далі –
Апусцелі спрэс палі,
Людзі нівы пакідалі,
Людзі хлеб нашчэнт звялі.

І шукаючы метала,
Разрывалі хціва спрат.
Стала хлеба дужа мала,
А метала стала шмат.

Рудакопамі усе сталі.
Ява скінулася сном,
А палі пазарасталі
Бадзякамі, бур’яном.

I схаваўшыся ў зацішку,
Людзі млелі над дабром:
Багацелі залацішкам,
Багацелі серабром.

Думка, кажуць, узнікала
I трывожыла падчас:
Вельмі многа ў нас метала,
Вельмі мала хлеба ў нас.

А была б якая радасць
На няўтоленым стале,
Каб не грэбліся ў пакладах,
А спялілі людзі хлеб!

І ўладыкам страшна стала –
Ехаць трэба ў Вышаград:
Стала хлеба дужа мала,
А метала стала шмат.

Зразумелі, як надзею,
Гарыміраў запавет:
Не металам багацее,
Багацее хлебам свет.

I ў палац павезлі клопат –
Хай паможа князя раць
Самаробных рудакопаў
Зноў па нівах разагнаць.

Але князь іх не паслухаў –
Сам металам багацеў,
Тым, што, чорт, ярчэй ад плуга
У руках заўжды зіхцеў.

А калі да рудакопаў
Гэты водгалас дайшоў,
Загулі шуканцы скопам
Ля шатроў і шалашоў.

– Гарымір пра хлеб якоча,
А наш коўкі хлеб на смак...
Што ён хоча, што ён хоча,
Неумецельскі дзівак?!

Мы ж здружыліся з металам,
Не бядуем ад таго,
Што у княстве хлеба мала,
Што няма ў рудзе яго.

Зато золата і ў штольнях
Вочы крадзе –

ззяе так.

З ім і раб –

адразу вольны,

Багацее з ім бядак.

Яму ж мала, чулі, хлеба,
Бы за ўсё хлеб залацей.
Напіхаць у глотку трэба –
Хай ім давіцца, зладзей.

I ў Няўмецелі пабеглі,
Зло гадуючы ў крыві,
А з сабой бухонкі цеглі –
Хлебам здрайцу падавіць.

Як на ведзьміным ігрышчы
Вар’яцелі –

проста жах.

I ламалі гарадзішча,
Хлеб камкуючы ў руках.

I ўжо колюць Гарыміра
Вочы ў ночы –

як агні.

Шматгаловага вампіра,
Ён убачыў, не спыніць.

I – ў канюшню што ёсць сілы,
Крыкнуў там на ўвесь адчай: –
Выручай, мой Шэмік мілы,
Конь мой верны. Выручай!

I чапляліся за ногі,
I ўдагонку слалі гнеў,
Але Шэмік для падмогі
Нібы крылы ўлёт займеў.

Сігануў ён над усімі
Праз галовы і платы.
Дзякуй, Шэмік, дзякуй, сівы,
Што шануеш хлеб і ты!

А ў іх кідаліся хлебам.
Хлебам білі іх усе.
Хлеб жа між зямлёй і небам
Самародкамі вісеў.

Скамянелі землякопы,
Як рукой зняло іх шал:
– Што ж мы робім, што мы робім
Самі нішчым свой метал.

I ламалі хлеб адчайна,
Каб метал з яго здабыць...
Хлеб рабіўся зноў звычайным –
Тым, якім і трэба быць.