Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Набыць беларускія кнігі можна на сайце halijafy.by ці на сайце oz.by

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Якуб Колас - Маці

Кнопка отправить на печать

Непрыветна цераз вокны
   Ночка пазірае.
Ціха ў хаце. Ўся сямейка
   Спіць, адпачывае.

Натрудзіўшы добра рукі,
   Натаміўшы плечы,
Толькі маці з вераценцам
   Туліцца пры печы

Ды прадзе, прадзе кудзельку.
   Скача вераценца,
А за ім густыя цені
   Бегаюць па сценцы.

 

 * * *

На камінку гарыць корчык,
   Злотам іскры скачуць.
За аконцам вецер ходзіць,
   Глуха вербы плачуць.

Зябнуць вербы на марозе,
   Тулячыся к стрэсе.
Снегам вецер сыпле ў дзверы,
   Ходзіць шум па лесе...

I пад гэты шум трывожны
   Думае старая,
А ўслед думкам неспакойна
   Вецер падпявае.

 

 * * *

I ўсё ўстала прад вачыма
   Беднае кабеты:
Маладыя дні дзяціны,
   Дзявочыя леты,

Радасць жыцця і нягоды,
   Сваркі, трасяніна –
Ўсё, чым жыцце напаткае
   Ў цяжкую часіну.

Ўсё прыпомнілася беднай, –
   Горка, цяжка стала,
Галаву набок схіліла,
   Прасці перастала.

 

 * * *

Вось і муж усплыў на думу –
   Рана смерць скасіла!
Добрых дзетак ён пакінуў –
   Без пары магіла!

Жыў ён бедна. Спадзяваўся
   Свой прыдбаць куточак,
Хату вывезці, зямелькі
   Прыкупіць шматочак,

Бо агоркнуў хлеб батрацкі,
   Жыцце пад'ярэмна...
Ды не выйшаў з-пад няволі,
   Біўся век дарэмна!

 

 * * *

Гасне корчык на камінку,
   Пацямнела ў хаце,
Поўнач пеўні пракрычалі,
   Але не спіць маці.

Цягне нітку. Вераценца,
   З рук упаўшы, грукне,
Ды нясмела, як убогі,
   У дзверы вецер стукне.
 
Думкі думку падганяюць,
   Не даюць спакою,
Ўсё лятаюць над кабетай
   Нуднай чарадою.

 

 * * *

Уздыхнула цяжка маці,
   Аб сынку гадае,
Што ў астрозе, ў паняверцы
   Кару адбывае.

I за што? У толк не возьме
   Бедная кабета
Ні законаў гэтых мудрых,
   Ні парадкаў свету.

Вецер вые за вугламі,
   Ў коміне галосіць.
Куды толькі думка тая
   Матку не заносіць!

Зябнуць вербы на марозе,
   Глуха лес гамоніць.
Думка думку выклікае,
   Думка думку гоніць.

1908


Аналіз верша:
   Трагедыя працоўнага чалавека, асуджанага на пакуты, раскрываецца ў вершы Якуба Коласа «Маці». Перад намі змрочны пейзаж зімовай ночы, і на гэтым фоне вобраз маці-працаўніцы – добрай, шчырай, спагадлівай жанчыны-пакутніцы. У ціхім смутку сядзіць яна, адзінокая, паглыбленая ў свае думы, і «прадзе кудзельку». У яе памяці ўсплывае мінулае: дзяцінства, дзявочыя леты. У думках-успамінах маці яшчэ раз перажывае сваё жыццё, далучаецца да сваіх родных. Колькі гора спазнала яна і як мала бачыла радасці! Заўчасная смерць мужа-батрака, пакуты сына-астрожніка – усе нягоды яе ўласнага лёсу і лёсу блізкіх, родных ёй людзей зліваюцца ў адну суцэльную карціну бязрадаснага сялянскага жыцця. Алавяданне вядзецца ў спакойным эпічным тоне, але яно сагрэта аўтарскай думкай, глыбокім пачуццём замілавання да гераіні, яе высокай чалавечнасці і самаахвярнасці. Прырода сугучна душэўнаму настрою маці, яе пачуццям («вецер вые за вугламі, ў коміне галосіць», «у след думкам неспакойна падпявае», «...вербы плачуць», «зябнуць на марозе», «глуха лес гамоніць»). Пейзажныя вобразы дапамагаюць глыбей адчуць гора маці, сілу яе цярпення і спачування аўтара, яго боль.
   Верш «Маці» – эпічны па свайму стылю. Ён адносіцца да апавядальнай лірыкі Якуба Коласа, дзе, апрача аўтара-апавядальніка, героем выступае лірычны персанаж.

Комментарии (0)

Нет комментариев. Ваш будет первым!