Найти на сайте: параметры поиска

Увага!!! Невялікія апавяданні і вершы пададзены ў поўным варыянце.

Пры выкарыстанні матэрыялаў сайта спасылка на karotkizmest.by абавязкова

Набыць беларускія кнігі можна на сайтах prastora.by і knihi.by.

Электронныя версіі беларускіх кніг на сайце kniharnia.by, для дзетак chitaemdetyam.com

  Калі верш не бачны на экране смартфона, павярніце экран гарызантальна

Если стихотворение не отображается на экране смарфона, раверните экран горизонтально.



Міхась Лынькоў - Кларнет

Кнопка отправить на печать

   Змест апавядання «Кларнет» паказальны ў філасофскім разуменні значэння музыкі для душэўнага абнаўлення чалавека паслярэвалюцыйнага часу. Знешняя канва падзей у гэтым творы на фоне вострасюжэтнай прозы 20-х гадоў вельмі спакойная і сціплая. Начальнік пошты Іван Сцяпанавіч у глухой мясцовасці, куды ён нядаўна пераехаў з жонкай і малым дзіцём, нудзіцца. «Пошта за вярсту ад сяла, у старэнькай, струхнелай будыніне, дзе змяшчалася калісьці валасное праўленне. I нават ані душы...». Ёсць толькі языкастая жонка, якая з ім сварыцца, а ён — з ёю. Жонка папракае яго, што ён не можа выпрасіць сабе лепшай кватэры, бо ў гэтай, як яна кажа, начоўкі няма дзе паставіць, абзывае яго «нелюдзем», «недапечаным» і, урэшце, дапякае тым, што не за таго вышла замуж. «Пятак — цана табе...» — дае яна агульную характарыстыку мужу.
   Раздражняе Івана Сцяпанавіча і сама атмасфера ў пакоі: «Пахла пялёнкамі, яшчэ нечым кіслым: ці то квашанай капустай, ці то дзіцём, ці мокрым кажушком, што сушыўся на ляжанцы. І яшчэ сургучом крыху пахла, і тым спецыфічным пахам, які сустрэнеш толькі на нашых дробных і драбнюткіх паштовых станцыях. Тут і мокрыя, прэлыя анучы, і востры дзёгаць, і ўедлівая махра, і яшчэ больш уедлівы, захрасаючы колам у горле тытунь-самасей». I пагаварыць Івану Сцяпанавічу на сур'ёзныя тэмы няма з кім, бо сусед, ветэрынарны фельчар, які займае другую палову дома і ад якога вечна пахне карболкай і яшчэ нечым іншым, спецыфічным, гаворыць толькі пра сваё, прафесійнае.
   I вось здараецца на пошце зусім на першы погляд дробязны выпадак. Заходзіць у лапцях селянін. Пасля трапных, але неабавязковых размоў пра надаелую дажджлівую пагоду, ён просіць пераслаць сыну, які служыць у арміі, па яго просьбе дудку або інакш — кларнет. Іван Сцяпанавіч — сам музыкант, меў гармонь, але прадаў яе на патрэбы пераезду. Пабачыўшы кларнет, упакованы бацькам вайскоўца няўмела — можна сказаць, варварскімі сродкамі, Іван Сцяпанавіч проста ўстрапянуўся ўнутрана. Яго надзвычай усхваляваў адзін дотык сваімі пальцамі да клавішаў кларнета. Ён раптам адчуў, што перасылка кларнета — не толькі яго службовы абавязак, але і асабістая душэўная неабходнасць. Іван Сцяпанавіч перапакоўвае інструмент згодна з паштовымі інструкцыямі, але з любоўю і захапленнем. Ён сам зашывае кларнет у рукаво ад уласнае сарочкі. «Дзівак-чалавек, у першы раз бачу такога начальніка, каб гэта сам ды яшчэ зашываў табе, а мо так і трэба, ці нам жа ведаць, — думае дзядзька і дастае з-за пазухі «адрас», і грошы».
   Гэты дробязны, нават у нечым побытава-прыземлены выпадак, які тым не менш пацвердзіў, што музыка ў свеце жыве, перавярнуў усю душу Івана Сцяпанавіча, змяніў яго настрой, выбавіў з нуды. Нават штодзённая лаянка з жонкай здалася яму неістотнай, побытава-рытуальнай у сялянскім асяроддзі, і ён гатовы не толькі для прымірэння з жонкай, але для пачуццёвай сардэчнай узвышанасці. «I калі клаўся Іван Сцяпанавіч на мулкі ложак поплеч з жонкай, ён адчуваў сябе як ніколі бодрым і вясёлым. Куды падзелася яго нядаўняя нуда, самота, і ўсё ўперадзе, здаецца, усміхалася гэтак весела, гэтак радасна, і ўсё паблісквала, нібы тыя блішчастыя клапаны.
   — Эх, і кларнет жа, ну і кларнецік, мець бы вось такі. Пацешная штука!
   I тады Іван Сцяпанавіч раптам павярнуўся да жонкі і нечакана пацалаваў яе ў самы лоб, пацалаваў ціха, ласкава.
   — Арыша! Сярдуеш усё! Кінь! Дай ж я ж цябе яшчэ раз пацалую...».

Комментарии (0)

Нет комментариев. Ваш будет первым!